Babylonian Demons and Aramaic Giants in Manichaeism: A Textual Approach to Some Demonic Characters in Liturgical and Magical Middle Iranian Texts

Shokri-Foumeshi, Mohammad

doi:10.22034/aclr.2023.2016155.1091

Babylonian Demons and Aramaic Giants in Manichaeism: A Textual Approach to Some Demonic Characters in Liturgical and Magical Middle Iranian Texts

Document Type : Original Article

Author

Mohammad Shokri-Foumeshi

Department of Eastern Religions, URD

10.22034/aclr.2023.2016155.1091

Abstract

مقالة حاضر به تشخیص هویت و عملکرد نیروها و شخصیت‌های دیوی با اصالت بابِلی و آرامی در کیش مانوی می‌پردازد و می‌کوشد آنها را در اندرکنش با اسطوره‌های کافرکیشی و یهودی بازشناسد. در اینجا، هم به انگاره‌ها و چهره‌های اهریمنی آتالیا، ایدرا، اَتْنَبیش، هوبابیش، وزبیش، اُهْیا، و لِوْیاتین و هم به گروه‌های غولان، ایرها، نِفیل‌ها و فرشتگان هبوط‌کرده پرداختیم تا نشان دهیم دیوشناسی مانوی تا چه حدّ به سنّت‌های آرامی و به‌ویژه به کتاب حنوخ و کتاب غولان یهودی وابسته است. در جستار حاضر، نه تنها کلان‌فرشتگان بزرگ مانوی یعنی رُفائیل و میخائیل و گبرائیل و سَرائیل را باز خواهیم شناخت، بلکه به نقش‌آفرینی اینان به سرداریِ پادشاه افتخار در برابر یورش غولانی خواهیم پرداخت که بر اساس داستان آفرینش مانوی به زمین گریختند.

مقاله نشان می‌دهد بازسازی کتاب غولانِ مانی به شدت به بررسی‌های دیوشناسانه وابسته است.
مقالة حاضر به تشخیص هویت و عملکرد نیروها و شخصیت‌های دیوی با اصالت بابِلی و آرامی در کیش مانوی می‌پردازد و می‌کوشد آنها را در اندرکنش با اسطوره‌های کافرکیشی و یهودی بازشناسد. در اینجا، هم به انگاره‌ها و چهره‌های اهریمنی آتالیا، ایدرا، اَتْنَبیش، هوبابیش، وزبیش، اُهْیا، و لِوْیاتین و هم به گروه‌های غولان، ایرها، نِفیل‌ها و فرشتگان هبوط‌کرده پرداختیم تا نشان دهیم دیوشناسی مانوی تا چه حدّ به سنّت‌های آرامی و به‌ویژه به کتاب حنوخ و کتاب غولان

Keywords

دیوان مانوی

غولان مانوی

فرشتگان مانوی

کتاب غولان

کتاب حنوخ